Vivalia trekt de gunning van medische zetels in nadat Haelvoet naar de Raad stapt: beroep zonder voorwerp, maar de intercommunale betaalt de rekening

Wat gebeurde er?

De cvba Association Intercommunale Vivalia gunde bij beslissing van 1 april 2022 een overheidsopdracht voor de levering en installatie van medische zetels voor diverse instellingen van Vivalia (bijzonder bestek nr. 1/001/2021). Lot 1 ging naar de nv Moments Furniture, met zetel te Ingelmunster, voor een gunningsbedrag van 62.028,35 euro (incl. btw); loten 2 en 3 gingen naar de nv Distrac, met zetel te Hoegaarden, voor respectievelijk 1.251.131,48 euro en 9.761,13 euro (incl. btw). Bij verzoekschrift van 27 mei 2022 vorderde de nv Haelvoet de schorsing van de tenuitvoerlegging van die beslissing volgens de procedure bij uiterst dringende noodzakelijkheid. De zaak werd vastgesteld en vervolgens sine die uitgesteld. Intussen trok Vivalia de bestreden beslissing in bij een beslissing van 7 juni 2022. Zij betekende die intrekking aan alle inschrijvers bij e-mail en aangetekende brief van 9 juni 2022, met vermelding van de beroepsmogelijkheden en van de na te leven vormen en termijnen. Geen enkele inschrijver vorderde binnen de voorgeschreven termijn de vernietiging van de intrekkingsbeslissing, zodat de intrekking als definitief kon worden beschouwd en het beroep zijn voorwerp had verloren. Over de kosten oordeelde de Raad van State dat het verdwijnen van de bestreden akte door de intrekking een vorm van verkapte vernietiging is: krachtens artikel 30/1 van de gecoördineerde wetten op de Raad van State geldt de verwerende partij dan als de in het ongelijk gestelde partij en de verzoekende partij als de in het gelijk gestelde partij. De Raad besliste dat er geen uitspraak meer hoefde te worden gedaan, en legde de kosten ten laste van Vivalia: het rolrecht van 200 euro, de bijdrage van 22 euro en de aan Haelvoet toegekende rechtsplegingsvergoeding van 700 euro.

Waarom doet dit ertoe?

Het arrest illustreert een patroon dat in het aanbestedingscontentieux geregeld terugkeert: een inschrijver vecht een gunning aan, de aanbesteder trekt zijn eigen beslissing in, en het beroep eindigt formeel 'zonder voorwerp'. Dat lijkt op het eerste gezicht een lege overwinning, maar dat is het niet. Ten eerste is de betwiste gunning van de baan en moet de opdracht in beginsel worden overgedaan. Ten tweede telt de intrekking als een verkapte vernietiging, zodat de aanbesteder de verliezende partij is en de inschrijver zijn rechtsplegingsvergoeding en kosten recupereert. Cruciaal in de redenering is de wijze waarop de intrekking definitief wordt: Vivalia betekende ze aan álle inschrijvers, met vermelding van de beroepsmogelijkheden en termijnen, en niemand vocht ze binnen de termijn aan. Voor aanbesteders is de boodschap dat het intrekken van een aangevochten gunning een geldige manier is om een procedure recht te zetten, maar geen kosteloze uitweg. Voor inschrijvers is de geruststelling dat 'zonder voorwerp' niet 'met lege handen' betekent.

Gerelateerde arresten

• Arrest 255686 — Arrest van dezelfde VIe kamer en dezelfde dag (3 februari 2023) met exact hetzelfde mechanisme: de gemeente Attert trok een geschorste-in-aanvraag gunning van diensten van ontwerper in, waardoor het beroep van Alinea Ter zonder voorwerp viel en de gemeente de kosten en een tot 770 euro geïndexeerde rechtsplegingsvergoeding droeg.
• Arrest 266679 — Recenter arrest (13 mei 2026) dat hetzelfde patroon toepast: na een schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid trok de gemeente Anderlecht de gunning van een dienstenopdracht in, waardoor het beroep zonder voorwerp viel en de gemeente als verkapt vernietigde partij de kosten droeg.