Als de regularisatie de kern is, mag je de stukken erover niet geheimhouden
De Raad van State heft de vertrouwelijkheid op van documenten over de regularisatie van een ontbrekende elektronische handtekening, omdat de verliezende inschrijver zonder inzage in die stukken niet zinvol kan controleren of de regularisatie correct is verlopen.
Wat gebeurde er?
Fluvius System Operator schreef in de speciale sectoren een raamovereenkomst uit voor digitale componenten (RTU's) voor haar distributienetwerken, met prijs als enig gunningscriterium via een TCO-model. Zeven bedrijven dienden een offerte in. Het indieningsrapport van de Duitse inschrijver S.I. GmbH bleek niet ondertekend met een gekwalificeerde elektronische handtekening. Het bestek voorzag in een regularisatiemogelijkheid voor die specifieke onregelmatigheid, en Fluvius liet S.I. een nieuw ondertekend indieningsrapport indienen. Na een shortlist van twee (de Poolse verzoeker M. en S.I.), een demo en een BAFO-ronde won S.I. met een TCO van 11,3 miljoen euro — terwijl M. bij de initiële offertes nog de goedkoopste was geweest (11,85 miljoen tegen 13,57 miljoen). M. vocht de gunning aan met drie onderdelen van één middel, die alle draaiden rond de regularisatie van S.I.'s ontbrekende handtekening. Cruciaal was dat M. geen inzage kreeg in de regularisatiestukken: de opdrachtgever hield ze vertrouwelijk wegens commercieel gevoelige informatie. De Raad paste artikel 26 van de wet van 17 juni 2013 toe en woog twee belangen af: het recht op bescherming van zakengeheimen enerzijds, en het recht op effectieve rechtsbescherming en een eerlijk proces anderzijds. De Raad formuleerde een duidelijke regel: een verzoeker moet aannemelijk maken dat zij zonder het vertrouwelijke stuk niet over voldoende gegevens beschikt om haar middelen te formuleren. De vertrouwelijkheid hoeft niet te worden opgeheven als de nuttige gegevens al in andere stukken van het dossier zijn overgenomen. In dit geval oordeelde de Raad dat de opdrachtgever niet aannemelijk had gemaakt dat de schermafbeeldingen in de memorie van antwoord volstonden. De regularisatie was de kern van het geschil, en M. moest kunnen controleren hoe, wanneer en op welke wijze de regularisatie was verlopen. De vertrouwelijkheid van de regularisatiestukken werd opgeheven, voor de onderhandelingsstukken werd een niet-vertrouwelijke versie met minstens de datums gevraagd, en het debat werd heropend.
Waarom doet dit ertoe?
Opdrachtgevers roepen geregeld vertrouwelijkheid in om regularisatiestukken af te schermen. Dit arrest formuleert een helder toetsingskader: als de regularisatie zelf het voorwerp van het geschil is, weegt het recht op een eerlijk proces zwaarder dan de bescherming van zakengeheimen. De Raad aanvaardt ook een tussenoplossing — een niet-vertrouwelijke versie met enkel de relevante gegevens — als volledig opheffen niet nodig is. Voor bid managers is dit een belangrijk wapen: als je vermoedt dat een concurrent ten onrechte mocht regulariseren, mag de opdrachtgever de bewijsstukken niet achter vertrouwelijkheid verstoppen.
De les
Als je een gunning aanvecht en het geschil draait om de regularisatie van een concurrent, vraag dan expliciet om opheffing van de vertrouwelijkheid van de regularisatiestukken. Maak concreet aannemelijk waarom je die stukken nodig hebt om je argumenten te onderbouwen. De opdrachtgever kan niet volstaan met schermafbeeldingen in zijn memorie als daarmee niet alle nuttige gegevens zijn overgenomen.
Stel jezelf de vraag
Als ik een gunning aanvecht die draait om de regularisatie van een concurrent: heb ik expliciet gevraagd om inzage in de regularisatiestukken, en heb ik concreet uitgelegd waarom de informatie die ik al heb niet volstaat?
Over deze databank
De Raad van State is het hoogste administratieve rechtscollege in België. Bij geschillen over overheidsopdrachten — van de gunning van een contract tot de uitsluiting van een inschrijver — is het de Raad van State die in laatste instantie oordeelt. De arresten in deze databank zijn door TenderWolf samengevat in begrijpelijke taal, met concrete lessen voor inschrijvers en aanbestedende overheden. Bekijk alle arresten →